Porady

Mapa zasadnicza - co zawiera i kiedy jest wymagana?

Przed rozpoczęciem budowy domu i wystąpieniem o warunki zabudowy zetkniesz się z wieloma pojęciami i dokumentami. Jednym z nich jest mapa zasadnicza. To właśnie z niej projektanci, urzędnicy i geodeci czerpią informacje o tym, jak wygląda teren – gdzie przebiegają granice działek, sieci uzbrojenia czy ukształtowanie powierzchni. Chociaż rzadko mówi się o niej poza branżą geodezyjną, to właśnie mapa zasadnicza jest punktem wyjścia dla większości inwestycji budowlanych.

Co to jest mapa zasadnicza?

Mapa zasadnicza to podstawowe opracowanie geodezyjno-kartograficzne państwa prowadzone w Państwowym Zasobie Geodezyjnym i Kartograficznym (PZGiK). Pokazuje przestrzenne położenie działek ewidencyjnych, budynków, sieci uzbrojenia terenu, obiektów topograficznych oraz elementów wysokościowych, wraz z wybranymi informacjami opisowymi.

Mapa zasadnicza jest tworzona i aktualizowana w sposób ciągły na obszarze całego kraju, a za jej prowadzenie odpowiada starosta (w praktyce – PODGiK).  Dla inwestora to podstawowy materiał referencyjny wykorzystywany na etapie warunków zabudowy, analiz wstępnych i sprawdzenia uzbrojenia terenu. Mapa zasadnicza jest też punktem wyjścia dla projektantów przygotowujących projekty domów, ponieważ pozwala ocenić możliwości zabudowy działki i zaplanować układ budynku w odniesieniu do istniejącej infrastruktury.

Co zawiera mapa zasadnicza?

Treść mapy zasadniczej dzieli się na część kartograficzną i informacyjną. Znajdziesz w niej następujące elementy:

  • punkty osnowy geodezyjnej (odniesienia pomiarowe),
  • działki ewidencyjne (granice, numery, kontury użytków z EGiB),
  • budynki i budowle (z oznaczeniami rodzaju obiektu),
  • sieci uzbrojenia terenu: podziemne (np. kanalizacja z podaniem średnic), naziemne i napowietrzne (słupy, przebiegi linii),
  • obiekty topograficzne i urządzenia budowlane (drogi, chodniki, place, ogrodzenia),
  • ukształtowanie terenu (warstwice, rzędne wysokości),
  • elementy kartograficzne: skala, legenda, układ współrzędnych.

Część informacyjna zawiera m.in. jednostkę i obręb ewidencyjny, numer działki, skalę oraz oznaczenie, że kopia jest zgodna z treścią zasobu na dzień wydania.

W jakiej skali jest opracowywana mapa zasadnicza?

Skala mapy zasadniczej zależy od stopnia zurbanizowania i charakteru obszaru. W zależności od warunków otoczenia i specyfiki przedsięwzięcia może być przygotowanaa w kilku skalach:

  • 1:500 – tereny o znacznym obecnym lub przewidywanym zainwestowaniu (centra miast, gęsta zabudowa),
  • 1:1000 – małe miasta, aglomeracje i tereny osiedlowe wsi (siedziby gmin),
  • 1:2000 – zwarte tereny osiedlowe, duże obszary rolne/leśne na terenach miast,
  • 1:5000 – rozproszona zabudowa wiejska, rozległe grunty rolne i leśne poza miastami.

Dobór skali nie jest kwestią przypadku. Mapa zasadnicza (link: Mapa zasadnicza - co zawiera i kiedy jest wymagana?) ma zapewnić czytelność i możliwość bezbłędnej interpretacji danych.

Jak uzyskać mapę zasadniczą?

Kopię mapy zasadniczej uzyskasz w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej właściwym dla lokalizacji działki. Procedura jest prosta:

  1. Złóż wniosek o udostępnienie materiałów z PZGiK (formularz P/P1) – papierowo w starostwie lub elektronicznie, jeśli dany powiat to umożliwia.
  2. Wskaż formę: wydruk (papier), postać rastrowa (skan) lub postać wektorowa (formaty cyfrowe).
  3. Opłać udostępnienie materiałów – wysokość opłaty wylicza urząd według obowiązujących stawek.
  4. Odbierz mapę osobiście lub elektronicznie (zgodnie z wnioskiem).

Podgląd treści map (warstw referencyjnych) znajdziesz także w serwisie Geoportal.gov.pl – pamiętaj jednak, że ma on charakter informacyjny i nie zastępuje kopii z zasobu.

Ile kosztuje mapa zasadnicza?

Opłaty za udostępnienie materiałów z PZGiK wynikają z tabel stawek urzędowych. Orientacyjnie przyjmuje się, że:

  • kopia rastrowa jest najtańsza (stawka naliczana za powierzchnię/arkusz),
  • kopia wektorowa kosztuje więcej (dane cyfrowe),
  • wydruk dużego formatu (np. A0) ma odrębną stawkę za arkusz.

Dokładną kwotę nalicza pracownik PODGiK w oparciu o obszar, format i liczbę arkuszy. Dla działek jednorodzinnych mówimy zazwyczaj o kilkudziesięciu-kilkuset złotych za komplet niezbędnych materiałów.

Jak długo jest ważna mapa zasadnicza?

Przepisy nie wprowadzają „terminu ważności”. Kopia mapy zasadniczej jest aktualna tak długo, jak odzwierciedla stan terenu. Jeżeli po jej wydaniu nastąpiły zmiany (np. powstało nowe przyłącze, rozebrano budynek, zmieniły się granice), kopiowana treść staje się nieaktualna – wtedy warto pobrać nowszą kopię lub zweryfikować stan w PODGiK.

Kto jest odpowiedzialny za prowadzenie mapy zasadniczej?

Za prowadzenie, aktualizację i udostępnianie mapy zasadniczej odpowiada starosta. Zadania te wykonuje w jego imieniu Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej (PODGiK), który przyjmuje wyniki prac geodezyjnych, aktualizuje bazę i wydaje kopie mapy.

Czy mapa zasadnicza wystarczy do uzyskania pozwolenia na budowę?

Nie. Mapa zasadnicza jest materiałem urzędowym do celów informacyjnych i planistycznych i nie wystarczy, aby uzyskać pozwolenie na budowę (link: Pozwolenie na budowę - jak je uzyskać i jak długo trzeba na nie czekać?). Do projektu budowlanego potrzebna jest mapa do celów projektowych (link: Mapa do celów projektowych - ile kosztuje i gdzie można uzyskać mapę do celów projektowych?) (MdCP) – opracowanie wykonane przez geodetę uprawnionego na aktualnej kopii mapy zasadniczej, uzupełnione o pomiary terenowe (sytuacyjno-wysokościowe) i przyjęte do zasobu. Dopiero na MdCP projektant sporządza Projekt Zagospodarowania Działki lub Terenu (PZDT), który jest częścią projektu architektoniczno-budowlanego.

Poznaj różnice: mapa zasadnicza, mapa ewidencyjna, mapa do celów projektowych

Inwestorzy mogą spotkać się z trzema rodzajami map: zasadniczą, ewidencyjną i do celów projektowych. Każda z nich ma inny cel. Zobacz, czym się różnią:

Do czego przydaje się mapa zasadnicza w praktyce?

Wniosek o decyzję o warunkach zabudowy (WZ) – dołącza się kopię mapy zasadniczej (a gdy jej brak – ewidencyjnej) w odpowiedniej skali: zwykle 1:500 lub 1:1000, dla inwestycji liniowych często 1:2000.

Wstępne analizy przyłączy – pozwala sprawdzić istniejące sieci uzbrojenia i zaplanować sposób podłączenia mediów.

Porównanie ze stanem terenu – stanowi punkt wyjścia do zlecenia MdCP, która aktualizuje dane na podstawie pomiarów.

Podsumowanie

Mapa zasadnicza to urzędowy materiał referencyjny – potrzebny do WZ, analiz i rozpoznania uzbrojenia terenu. Nie zastępuje mapy do celów projektowych, bez której nie powstanie Projekt Zagospodarowania Działki (PZDT) i nie złożysz kompletnego projektu budowlanego. Kopię mapy zasadniczej uzyskasz w PODGiK (papier, raster, wektor), a aktualność dokumentu zawsze odnosi się do stanu na dzień wydania.
 Planując inwestycję, zacznij od sprawdzenia treści mapy zasadniczej, a następnie zleć MdCP geodecie uprawnionemu – to najszybsza droga do bezbłędnego projektu i sprawnych formalności.

Czytaj więcej