Wełna drzewna jako materiał izolacyjny - zalety i wady

Wełna drzewna to naturalny materiał izolacyjny wytwarzany z wiórów drewna iglastego (głównie sosny i świerku). W budownictwie mówimy o izolacji z włókna drzewnego lub wełnie lignocelulozowej (termin “wolina” odnosi się raczej do materiałów pakunkowych). Surowcem są odpady tartaczne i pozostałości z obróbki drewna, co czyni ten materiał odnawialnym i wpisującym się w wykorzystanie surowców roślinnych o niskim śladzie środowiskowym.

A jak prezentuje się wełna od strony technicznej?

• Współczynnikiem przewodzenia ciepła (lambda) oscyluje na poziomie ok. 0,036-0,038 W/mK.
• Gęstość jest wyrażona w zakresie 45-60 kg/m3 (w zależności od formy produktu).
• Izolację tworzą sprasowane wióry drewniane i włókna drzewne o kontrolowanych wymiarach, które odpowiadają za stabilność, sprężystość i trwałość materiału.

Termin „włókno drzewne” odnosi się do struktury izolacji stosowanej w budownictwie, natomiast „wełna lignocelulozowa” podkreśla jej skład oparty na naturalnych komponentach drewna – ligninie i celulozie – bez syntetycznych wypełniaczy.

Sprawdź także, czym jest współczynnik przenikania ciepła.

Wełna drzewna charakteryzuje się bardzo wysoką pojemnością cieplną – ok. 2100 J/kgK, co przekłada się na dużą bezwładność cieplną i efektywną akumulację ciepła. Ciepło nagrzewające dach lub ściany jest pochłaniane i oddawane z opóźnieniem (tzw. przesunięcie fazowe), dzięki czemu wewnątrz budynku dłużej utrzymuje się optymalna temperatura, nawet podczas letnich fal gorąca.

Wełna drzewna jest materiałem paroprzepuszczalnym, dzięki temu ograniczane jest ryzyko kondensacji pary wodnej, rozwoju grzybów i pleśni, a we wnętrzach panuje zdrowy mikroklimat. Dodatkowo włóknista struktura zapewnia dobrą izolację akustyczną i skuteczne wygłuszanie dźwięków zewnętrznych, np. deszczu czy hałasu ulicznego.

Bardzo ważna jest także odporność na ogień – powierzchnia materiału ulega zwęgleniu, co spowalnia rozprzestrzenianie się płomieni. Wełna drzewna jest przy tymantyalergiczna i niepyląca, dzięki czemu jej montaż i użytkowanie są bezpieczne dla zdrowia mieszkańców.

Wełna drzewna jest najczęściej stosowana do ocieplania dachów, gdzie jej wysoka pojemność cieplna chroni poddasza przed przegrzewaniem latem. Równie dobrze sprawdza się przy ocieplaniu ścian, stropów oraz jako izolacja podłóg, zapewniając stabilne warunki cieplne i akustyczne w całym budynku. Sprężysty materiał dobrze wypełnia przestrzenie konstrukcyjne, ograniczając powstawanie mostków termicznych.

Sprawdź także, jak powinno wyglądać dobre ocieplenie fundamentów.

Izolacja z wełny drzewnej daje szczególnie dobre efekty w budownictwie szkieletowym, domach drewnianych (w tym domach z bala) oraz w obiektach projektowanych jako budownictwo energooszczędne i pasywne. Materiał ten doskonale współpracuje z konstrukcjami opartymi na drewnie i znajduje zastosowanie w nowoczesnych systemach fasad wentylowanych, gdzie oprócz izolacji cieplnej poprawia ochronę akustyczną i stabilność mikroklimatu przegrody.

Najpopularniejszymi formami są sprężyste maty izolacyjne, które dzięki swojej elastyczności dokładnie wypełniają przestrzenie konstrukcyjne. Drugą grupę stanowią sztywne płyty izolacyjne, w tym płyty: pilśniowe, LDF i ULDF oraz wiórowo-cementowe. Trzecią formą jest granulat, stosowany jako wełna wdmuchiwana do wykonanie ciągłej warstwy izolacyjnej w trudno dostępnych przestrzeniach.

Maty izolacyjne montuje się poprzez wciskanie ich między krokwie lub elementy szkieletu. Izolacja wdmuchiwana wykonywana jest przy użyciu specjalnego agregatu do zasypywania, który równomiernie rozprowadza granulat w przegrodach. W przypadku płyt montaż ułatwiają rozwiązania konstrukcyjne takie jak pióro i wpust, a sam materiał daje się łatwo docinać i obrabiać.

Wszystkie materiały są stosowane w podobnym celu, ale występują między nimi znaczne różnice techniczne. Przedstawiliśmy je w formie tabeli.

Poza budownictwem wełna drzewna jest szeroko wykorzystywana jako materiał pakunkowy, znany jako wolina lub wata drzewna. Sprawdza się jako wypełniacz do paczek, zapewniając amortyzację wstrząsów i stabilizację zawartości przesyłki. Jako wypełniacz naturalny jest wybierana do zabezpieczania przesyłek z produktami delikatnymi, ekologicznymi lub premium.

Dużą popularnością cieszy się również dekoracyjna wełna drzewna, wykorzystywana jako wypełniacz do prezentów, koszy upominkowych i skrzynek na wino. W florystyce pełni funkcję naturalnego sianka. Dostępna jest w różnych wariantach kolorystycznych. Dodatkowo wełna drzewna znajduje zastosowanie jako ekopodpałka i rozpałka do kominków oraz jako ściółka dla zwierząt w rolnictwie i ogrodnictwie.

Cena wełny drzewnej zależy od gęstości materiału izolacyjnego, formy produktu oraz marki. Im wyższa gęstość i bardziej zaawansowana forma, tym wyższa cena jednostkowa, ale także lepsze parametry użytkowe i większa trwałość izolacji.

Z ekonomicznego punktu widzenia wełna drzewna może być postrzegana jako inwestycja, a nie wyłącznie koszt. Z 1 kg sprasowanej wełny uzyskuje się dużą objętość gotowej izolacji. Dodatkowo wełna drzewna tworzy trwałą izolację, która nie wykazuje zdolności osiadania w czasie. W długim okresie przekłada się to na stabilne parametry cieplne, niższe zużycie energii na ogrzewanie i chłodzenie oraz lepszą opłacalność całego rozwiązania, szczególnie tam, gdzie liczy się ekologiczny charakter materiału.